facebook
W podzięce za uratowanie życia...

    Dzisiaj jest wtorek, 09 marca 2021 r.   (68 dzień roku) ; imieniny: Dominika, Franciszki, Katarzyny    
 |   serwis   |   wydarzenia   |   informacje   |   skarby Ziemi Proszowskiej   |   Redakcja   |   tv.24ikp.pl   |   działy autorskie   |   praca-Jobsora   | 
 |   ludzie ZP   |   miejsca, obiekty itp.   |   felietony, opracowania   |   kącik twórców   |   miejscowości ZP   |   ulice Proszowic   |   pożółkłe łamy...   |   RP 1944   | 
 |   wykaz miejsc   |   kościoły   |   kaplice   |   figury   | 
 krzyże 
 |   dwory   |   młyny   |   dzwonnice   |   inne archit.   |   atrakcje przyrodnicze   |   skarby utracone   |   inne...   | 

serwis IKP / Skarby Ziemi Proszowskiej / miejsca, obiekty... / krzyże przydrożne / W podzięce za uratowanie życia...
O G Ł O S Z E N I A


W podzięce za uratowanie życia...

(woj.: małopolskie / pow.: proszowicki / gm.: Koszyce)


(fot. Ryszard Stojek)
(fot. Ryszard Stojek)

Nowe Brzesko, 10-12-2020

     Znajdujący się we wsi Zagaje Książnickie metalowy krzyż, osadzona na kolumnie (o przekroju czworokąta) stojącej na betonowym, także kwadratowym schodkowym postumencie. Ogrodzony jest prostym metalowym płotkiem z betonowymi filarkami. Został posadowiony przez mieszkańców wioski, w 1946 roku jako wotum dziękczynne za ocalenie przeznaczonych na śmierć mężczyzn. Wyrok miał wykonać tropiący partyzantów, oddział niemiecki lub ukraiński w marcu 1944 roku.

     Na filarze od strony frontu wmurowana jest granitowa tablica z napisem o następującej treści: ZA TWOJĄ OBRONĘ DZIĘKI CI BOŻE | KRZYŻ TEN UFUNDOWALI | MĘŻCZYŹNI Z GR. ZAGAJA W ROKU 1946 |

NA PAMIĄTKĘ OCALENIA ICH OD | ŚMIERCI, SPĘDZONYCH TU PRZEZ | BATALION GESTAPOWCÓW NIEMIECKICH | W DN. 9 MARCA 1944 R.


     Krzyż poświęcił ks. Jan Widerak proboszcz parafii w Książnicach Wielkich. W uroczystości oprócz mieszkańców wsi wziął udział członek komendy Batalionów Chłopskich. Ks. Jan wygłosił płomienne, patriotyczne przemówienie, a uroczystośc uświetniała orkiestra dęta z Książnic Wielkich.

Opisem wydarzenia z roku 1944 podzielił się w "Gazecie koszyckiej" Józef Bożek z Zagaja:

[...] W dniu 4 marca 1944 roku koledzy z AK mieli rozkaz obchodu okolicznych wiosek. W trakcie obchodu niespodziewanie natknęli się na bandę Klaczy we wsi Zagaje. Banda ta zajmowała się kradzieżą i rabunkami. Bandyci zaskoczyli żołnierzy AK, obezwładnili ich, a następnie zabili z broni palnej.

W dniu 6 marca odbył się uroczysty pogrzeb. W nocy z 7 na 8 marca Niemcy otoczyli wieś Zagaje i domy Parceli Górnej i Dolnej celem wyłapania i zniszczenia partyzantów. Żołnierze niemieccy chodzili po domach doprowadzając chłopów na skrzyżowanie dróg do zabudowań Kasprzyckiego, gdzie byli umieszczani w stodole. Ze stodoły pojedynczo byli doprowadzani do domu celem przesłuchania. Zgromadzonych chłopów była pełna stodoła.

Chłopi podczas przesłuchania przez gestapo mówili, że o żadnych partyzantach nie wiedzą i takich na tym terenie nie ma. Po przesłuchaniu byli sortowani na trzy grupy. Pierwsza grupa na roboty do Niemiec, druga grupa na wywóz do Oświęcimia, a trzecia miała być stracona na miejscu. Było ośmiu Ukraińców z trupimi czaszkami na czapkach, którzy mieli łopaty do kopania dołu na straconych.

Miejsce na dół było wyznaczone w znajdującym się obok wąwozie. Przy przesłuchaniu chłopów był obecny komendant policji. Nazywał się Krzyżanowski. On też należał do AK. Znał język niemiecki i miał żonę Niemkę, więc mu Niemcy ufali. Tłumaczył Niemcom, że chłopi nie są winni. Słyszał natomiast, że po terenie gdzieś kręcili się rosyjscy skoczkowie i to właśnie oni winni są zabójstwa.

Późnym popołudniem powiedział sołtysowi aby kobiety przygotowały coś do jedzenia. Kobiety znosiły co mogły: chleb, jajka, sery, masło a nawet bimber. Przed samym wieczorem Niemcy zwolnili wszystkich chłopów. Dwóch tylko zostało zabranych do Miechowa, ale za dwa dni również zostali zwolnieni [...]
.

opracowanie: Andrzej Solarz   


ŹRÓDŁA, BIBLIOGRAFIA:
  1. Józef Bożek; Cudem uratowani; [w:] Gazeta Koszycka, nr 1 (27) maj 2005

  2. zbiory IKP

  3. pl.wikipedia.org
  4. mapa.targeo.pl
  5. ksiaznicewielkie.pl




idź do góry powrót


 warto pomyśleć?  
Ludzie są jak kwiaty; stworzeni do tego, aby się rozwijać.
(Andre Liege)
marzec  9  wtorek
marzec  10  środa
marzec  11  czwartek
marzec  12  piątek
DŁUGOTERMINOWE:


PRZYJACIELE  Internetowego Kuriera Proszowskiego
strona redakcyjna
regulamin serwisu
zespół IKP
dziennikarstwo obywatelskie
legitymacje prasowe
wiadomości redakcyjne
logotypy
patronat medialny
archiwum
reklama w IKP
hierarchia
parametry
miejsce prezentacji
ceny
przyjaciele
copyright © 2016-... Internetowy Kurier Proszowski; 2001-2016 Internetowy Kurier Proszowicki
Nr rejestru prasowego 47/01; Sąd Okręgowy w Krakowie 28 maja 2001
Nr rejestru prasowego 253/16; Sąd Okręgowy w Krakowie 22 listopada 2016

KONTAKT Z REDAKCJĄ
KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ