facebook
Kaplica pod wezwaniem Świętej Trójcy (kościółek)

    Dzisiaj jest sobota, 27 lutego 2021 r.   (58 dzień roku) ; imieniny: Gagrieli, Liwii, Leonarda    
 |   serwis   |   wydarzenia   |   informacje   |   skarby Ziemi Proszowskiej   |   Redakcja   |   tv.24ikp.pl   |   działy autorskie   |   praca-Jobsora   | 
 |   ludzie ZP   |   miejsca, obiekty itp.   |   felietony, opracowania   |   kącik twórców   |   miejscowości ZP   |   ulice Proszowic   |   pożółkłe łamy...   |   RP 1944   | 
 |   wykaz miejsc   |   kościoły   | 
 kaplice 
 |   figury   |   krzyże   |   dwory   |   młyny   |   dzwonnice   |   inne archit.   |   atrakcje przyrodnicze   |   skarby utracone   |   inne...   | 

serwis IKP / Skarby Ziemi Proszowskiej / miejsca, obiekty... / kaplice / Kaplica pod wezwaniem Świętej Trójcy (kościółek)
O G Ł O S Z E N I A



| opis obiektu | galeria grafik |

Kaplica pod wezwaniem Świętej Trójcy (kościółek)

grafika Mieczysława Lewandowskiego z listopada 1962 roku (fot. IKP)
 (fot. Łukasz Pieczyrak)

Proszowice, 20-04-2012

     Pierwsza kaplica pw. Świętej Trójcy w Proszowicach popularnie zwana "Kościółkiem św. Trójcy" powstała jako drewniany budynek z zakrystią, kruchtą i portykiem. Zbudowana za miastem przy gościńcu krakowskim na podstawie przywileju Jana III Sobieskiego (króla Polski), z dnia 11 kwietnia 1676 roku wydanym w Krakowie w porozumieniu z władzami diecezjalnymi. Nie ma pewności kto był jej fundatorem najprawdopodobniej był to mieszczanin Korfel.

     W 1747 roku wymieniona w dekrecie bpa Łubieńskiego, wśród innych kaplic na terenie parafii. Była wówczas drewniana i posiadała trzy ołtarze: Matki Bożej, Sługi Bożego o. Rafała z Proszowic oraz św. Antoniego. W 1783 roku opisano jej zły stan: dach, ściany i podłoga spróchniałe; wyposażenie: 3 ołtarze - większy drewniany dyptyk z Matką Boską i dwa mniejsze z św. Antonim i bł. Rafałem Proszowszczykiem, chór muzyczny nad drzwiami, ławek pięć wszystkich prostej i grubej roboty.

ołtarz główny  (fot. parafiaproszowice.com.pl)
     Obecną neogotycką kaplicę wybudowano (przebudowano) ok. 1859 roku na planie prostokąta, z węższym i krótszym prezbiterium zamkniętym trójbocznie. Pod kaplicą znajduje się jednonawowa krypta (niedostępna). Do budowy kościółka posłużyły cegły, pozostałe z rozbiórki szczytowej ściany kościoła parafialnego, uszkodzonej podczas gwałtownej burzy w 1824 roku. W tym też roku (1859) obok kaplicy wymurowano wolnostojącą dzwonnicę na planie kwadratu także w stylu neogotyckim. Największe zasługi przy budowie nowego kościółka pw. św. Trójcy położył ówczesny proboszcz, ks. Marcin Zawojowicz oraz dziedzic z Zagród, baron Józef Gostkowski.

     Świątynię otoczono murowanym ogrodzeniem oraz kratą metalową w 1883 roku. Kościółek odnowiono jeszcze w roku 1943, za probostwa ks. Stanisława Bomby. Na kutej metalowej bramie prowadzącej na wytyczony murem teren, widnieje data 1883, zaś na furtce 1943. W obrębie murów, w pewnym oddaleniu od kaplicy znajduje się kamienna grota z figurą Matki Boskiej.

 (fot. muzeum historii Kielc)
     We wnętrzu kaplicy znajduje się ołtarz neobarokowy z II połowy XIX wieku, w nim obraz Matki Bożej z Dzieciątkiem, zwanej Łaskawą z XVIII wieku stanowiący wyposażenie wcześniejszej kaplicy drewnianej. Nastawa ołtarza wykonana jest z misternie rzeźbionego w liście akantu, złoconego drewna. Obraz Matki Bożej przysłonięty jest drewnianą sukienką, zdobią go również wota i korale. Ołtarz wieńczy wizerunek świętej Trójcy. Na ołtarzu znajdują się lichtarze i krzyż ufundowane w 1873 roku przez Bractwo św. Trójcy. W ścianach wmurowane epitafia i tablice nagrobne rodziny Gostkowskich z 1859 roku, oraz inne epitafia z 1881 i 1885 roku.

     Po zlikwidowaniu cmentarza przy kościele parafialnym w końcu XVIII wieku, nowy cmentarz został otwarty przy kaplicy, czyli poza obrębem miasta. W czasie zaborów, cmentarz przeniesiono jeszcze dalej, w miejsce, gdzie znajduje się on obecnie.

     Na cmentarzu przy kaplicy była mogiła powstańców z 1863 roku, ziemna z drewnianym krzyżem. W 1929 roku podczas sporządzania dokumentacji mogił powstańczych wykonano zdjęcie tej mogiły (opublikowano je później w opracowaniu Mościckiego Pomniki bojowników o niepodległość 1794-1863). Gdy w latach 60. XX wieku porządkowano teren dawnego cmentarza wszystkie szczątki z istniejących mogił zostały ekshumowane i złożone w podziemiach kaplicy. Po dawnej mogile powstańczej nie pozostał obecnie żaden ślad.

opracował: Andrzej Solarz   


ŹRÓDŁA, BIBLIOGRAFIA:
  1. materiały IKP
  2. Szlak schronów II wojny światowej STELLUNG PROSZOWICE (przewodnik); praca zbiorowa; Stowarzyszenie "Gniazdo - Ziemia Proszowicka"; Proszowice 2011

  3. wikipedia - opis+grafika
  4. strona www - skarabeusz małopolski - opis+grafika
  5. strona www - parafia Proszowice - opis+grafika
  6. strona www - Muzeum Historii Kielc - opis+grafika



| opis obiektu | galeria grafik |



idź do góry powrót


 warto pomyśleć?  
Ludzie są jak kwiaty; stworzeni do tego, aby się rozwijać.
(Andre Liege)
luty  27  sobota
luty  28  niedziela
marzec  1  poniedziałek
marzec  2  wtorek
DŁUGOTERMINOWE:


PRZYJACIELE  Internetowego Kuriera Proszowskiego
strona redakcyjna
regulamin serwisu
zespół IKP
dziennikarstwo obywatelskie
legitymacje prasowe
wiadomości redakcyjne
logotypy
patronat medialny
archiwum
reklama w IKP
hierarchia
parametry
miejsce prezentacji
ceny
przyjaciele
copyright © 2016-... Internetowy Kurier Proszowski; 2001-2016 Internetowy Kurier Proszowicki
Nr rejestru prasowego 47/01; Sąd Okręgowy w Krakowie 28 maja 2001
Nr rejestru prasowego 253/16; Sąd Okręgowy w Krakowie 22 listopada 2016

KONTAKT Z REDAKCJĄ
KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ