facebook
Szaroszeregowy łącznik...

    Dzisiaj jest sobota, 31 października 2020 r.   (305 dzień roku) ; imieniny: Halloween,Dzień Rozrzutności    
 |   serwis   |   wydarzenia   |   informacje   |   skarby Ziemi Proszowskiej   |   Redakcja   |   tv.24ikp.pl   |   działy autorskie   |   praca   | 
 |   ludzie ZP   |   miejsca, obiekty itp.   |   felietony, opracowania   |   kącik twórców   |   miejscowości ZP   |   ulice Proszowic   |   pożółkłe łamy...   |   RP 1944   | 
 |   lista postaci   |   przyjaciele regionu   |   stąd pochodzili   |   "zwykli - niezwykli"   | 
 ludzie Rzeczpospolitej Partyzanckiej 1944 
 |   "katyńczycy"   | 

serwis IKP / Skarby Ziemi Proszowskiej / ludzie ZP / rp1944 / Szaroszeregowy łącznik...
O G Ł O S Z E N I A


Szaroszeregowy łącznik...
Józef Żelaśkiewicz ps. Orlik
(ur.: 21.02.1929 - zm.: )

biogram

Józef Żelaśkiewicz ps. Orlik
(źródło: Rzeczpospolita...)

Proszowice, 22-03-2019

Podpułkownik Józef Żelaśkiewicz ps. Orlik, Jaszko, ur. 21 lutego 1929 roku w Książu Wielkim. Rodzicami byli Jan i Janina z d. Żechowska.

     Orlik był żołnierzem 1/II/112 pp/106 DP AK. Początkowo jako członek zastępu Szarych Szeregów (od 11 listopada 1942 roku) przy miechowskim obwodzie ZWZ (lata 1942-1943), brał udział w kompleksowej obserwacji jednostek nieprzyjaciela, wyposażeniu transportów wojskowych i kolportażu prasy podziemnej. W Szarych Szeregach pełnił funkcję sekcyjnego.

     W lutym 1944 zostaje zaprzysiężony do Armii Krajowej przez dowódcę placówki "Kozica" (Kozłów) kpr. pchor. cz.w. Stanisława Zyneka ps. Dzięcioł działa w akcjach zabezpieczających materiał zrzutowy oraz magazynowaniu i dostarczaniu broni dla oddziałów partyzanckich. Należał do pocztu placówki Książ Wielki ("Kozioł"), był łącznikiem.

     W dniu 24 lipca 1944 r. przebija się przez niemiecką obławę z rozkazem dowódcy "Słowika" (kpt. Julian Malinowski) do oddziału partyzanckiego "Skrzetuski" i mimo ostrzelania go i pościgu wroga dociera do dowódcy ppor. "Żbika" (Stanisław Jazdowski).

lato 1943, grupa uczniów tajnego nauczania w Książu Wielkim z zakresu szkoły średniej, "Orlik" stoi drugi od prawej strony
(źródło: Znad Nidzicy...)

     Tak wydarzenie to opisał Nieczuja-Ostrowski w książce "Rzeczpospolita...": [...] W tych dniach - wspomina plut. cz. w. "Orlik" (Józef Żelaśkiewicz) - rozlokował się w szkole w Książu Wielkim oddział Wehrmachtu, a grupy żandarmerii niemieckiej i ukraińskiej wzmogły wyraźnie swą aktywność w przeczesywaniu terenu [...] Około 12.00 por. "Słowik" wręczył mi rozkaz pisemny, polecając go pilnie i niezawodnie doręczyć ppor. "Żbikowi", d-cy OP "Skrzetuski".

Ruszyłem pieszo przez Podbrzezie, następnie polami obok sadów Hallera w Mianowicach w kierunku Cisie. Niestety, mimo że na trzecim moście za Książem udało mi się ominąć posterunek policji niemieckiej, a także idący polami od strony Przysieki oddział Żandarmerii niemieckiej - to podczas przechodzenia drogi kasztanowej, prowadzącej od dworu w Mianowicach do drogi Książ Wielki-Miechów, natknąłem się znów na patrol żandarmerii ukryty za drzewami. Było zbyt blisko, by uciekać. Słysząc krzyk: Halt! Hande hoch!, stanąłem, ale wykorzystując hałas jaki uczyniła nadjeżdżająca furmanka z jednym woźnicą i policjantem granatowym, padłem błyskawicznie do rowu, a stąd w nieskoszoną pszenicę. Mimo oddawania w moim kierunku strzałów [...] zdążyłem dobiec [...] do małego lasku [...], stąd już dotarłem do gajówki Trąba, gdzie wartownik oddziału doprowadził mnie do dowódcy [...] Było to koło godziny 13.00. [...]


     Dzięki temu możliwe stało się zorganizowanie przez "Żbika" zasadzki na konwój niemieckiej żandarmerii, rozbicie go i uwolnienie polskich więźniów w rejonie wsi Cisia Wola."Orlik" bierze udział w tej akcji, a także innych dywersyjnych i sabotażowych (rozbrojenie Niemców na poczcie w Książu Wielkim, wypad zbrojny na oddział Wehrmachtu i podobne) na terenie północnym Inspektoratu "Maria".

październik 1979, wiceminister Jozef Żelaśkiewicz
(źródło: audiovis.nac.gov.pl)
     Po wojnie ukończył Akademię Górniczo-Hutniczą w Krakowie (inż. elektryk) oraz Politechnikę Poznańską (mgr inż. org. i ek. bud.). Mieszka w Warszawie.

     Józef Żelaśkiewicz przez wiele lat był prezesem Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Arabskiej. Wcześniej był wiceministrem resortu przemysłu w czasach Gierka a później radcą handlowym na Bliskim Wschodzie. Był także wiceprzewodniczącym rady nadzorczej Elektromontażu Bydgoszcz.

Odznaczenia: Brązowy Krzyż Zasługi z Mieczami (1944), Krzyż Walecznych (1960), Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (l968), Krzyż Partyzancki (1973), Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1975), Srebrny i Złoty Krzyż Zasługi, Medal Wojska (1976), Order Sztandaru Pracy I kl. (1976), Krzyż AK (l980).

opracowanie: red.   

Muzeum AK październik 2017, konferencja poświęcona 106 DP AK i sylwetce gen. Bolesława Nieczuja-Ostrowskiego ps. "Tysiąc", stoją od lewej: Józef Żelaśkiewicz, Andrzej Bodziony, Jadwiga Zięba i Stanisław Piwowarski
(fot. dziennikpolski24.pl / Kornelia Plizga)


ŹRÓDŁA, BIBLIOGRAFIA:
  1. archiwum kpt. Antoniego Sieleckiego ps. Ansiel, Wir; 50 lat Armii Krajowej 1942-1992 część II
  2. Bolesław Michał Nieczuja-Ostrowski; Rzeczpospolita Partyzancka; Instytut Wydawniczy PAX; Warszawa 1991
  3. Bolesław Michał Nieczuja-Ostrowski; Inspektorat AK "Maria" w walce t.II Kryptonim "Michał"-"Maria" (1943-VI.1944) Część II; Fundacja Inspektoratu Światowego Związku Żołnierzy AK i Sekcji Obrony Życia Dziecka im. Inspektoratu; Elbląg 2007
  4. Adam Sznajderski; Partyzancka odyseja; Tuchów 2004
  5. Jerzy Michał Żelaśkiewicz; Znad Nidzicy w świat. Wspomnienia; Warszawa 2008

  6. miechow.info
  7. audiovis.nac.gov.pl
  8. pb.pl
  9. dziennikpolski24.pl
  10. muzeum-ak.pl



idź do góry powrót


 warto pomyśleć?  
Prawdziwej wdzięczności nie można wyrazić słowami .
(Goethe)
październik  31  sobota
listopad  1  niedziela
[15.00]   (Proszowice)
Zapal znicz dla bohatera naszej małej ojczyzny!
listopad  2  poniedziałek
listopad  3  wtorek
DŁUGOTERMINOWE:


PRZYJACIELE  Internetowego Kuriera Proszowskiego
strona redakcyjna
regulamin serwisu
zespół IKP
dziennikarstwo obywatelskie
legitymacje prasowe
wiadomości redakcyjne
logotypy
patronat medialny
archiwum
reklama w IKP
hierarchia
parametry
miejsce prezentacji
ceny
przyjaciele
copyright © 2016-... Internetowy Kurier Proszowski; 2001-2016 Internetowy Kurier Proszowicki
Nr rejestru prasowego 47/01; Sąd Okręgowy w Krakowie 28 maja 2001
Nr rejestru prasowego 253/16; Sąd Okręgowy w Krakowie 22 listopada 2016

KONTAKT Z REDAKCJĄ
KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ