facebook
Dowódca 120 Pułku Piechoty AK Ziemi Pińczowskiej (kryptonim "Kawiarnia")

    Dzisiaj jest wtorek, 18 grudnia 2018 r.   (352 dzień roku) ; imieniny: Bogusława, Gracjana, Laury MD Emigrantów    
 |   serwis   |   wydarzenia   |   informacje   |   skarby Ziemi Proszowskiej   |   Redakcja   |   tv.24ikp.pl   |   działy autorskie   | 
 |   ludzie ZP   |   miejsca, obiekty itp.   |   felietony, opracowania   |   kącik twórców   |   miejscowości ZP   |   ulice Proszowic   |   pożółkłe łamy...   |   RP 1944   | 
 |   lista postaci   |   przyjaciele regionu   |   stąd pochodzili   |   "zwykli - niezwykli"   | 
 ludzie Rzeczpospolitej Partyzanckiej 1944 
 |   "katyńczycy"   | 

serwis IKP / Skarby Ziemi Proszowskiej / ludzie ZP / rp1944 / Dowódca 120 Pułku Piechoty AK Ziemi Pińczowskiej (kryptonim "Kawiarnia")
O G Ł O S Z E N I A
patronaty IKP


Dowódca 120 Pułku Piechoty AK Ziemi Pińczowskiej (kryptonim "Kawiarnia")
Roman Zawarczyński ps. Sewer
(ur.: 2.08.1896 - zm.: 16.01.1959)

biogram

 (fot. Rzeczpospolita Partyzancka lipiec-sierpień 1944 red. Stanisław M. Przybyszewski)

11-11-2013

     Roman, Marian Zawarczyński ps. Sewer, Snop, urodził się 2 sierpnia 1896 roku w Pińczowie. Mając 22 lata wstąpił do wojska (wrzesień 1918). W latach 1919-1920 bierze udział w wojnie polsko - bolszewickiej. Po wojnie dalej słuzy w Wojsku Polskim jako podoficer zawodowy. W 1924 roku kończy Wielkopolską Szkołę Podchorążych Piechoty dla Podoficerów Zawodowychw Bydgoszczy (Szkoły Oficerskiej dla Podoficerów w Bydgoszczy).

     31 sierpnia 1924 zostaje promowany na ppor. sł. st. (służby stałej) piechoty i otrzymał przydział do 14 pp. we Włocławku na stanowisko dowódcy plutonu. Po dwóch latach (31 sierpnia 1926 roku) dostaje awans na porucznika sł. st. W 14 pp. doszedł do stanowiska dowódcy kompanii.

     1 stycznia 1933 roku został awansowany na stopień kapitana sł. st. W czerwcu 1934 roku został przeniesiony do 25 pp. w Piotrkowie Trybunalskim, potem do sztabu 22 Dywizji Piechoty Górskiej w Przemyślu. W wojnie obronnej 1939 uczestniczy jako II oficer sztabu 22 DPGór. Dywizja rozwinęła obronę wokół miasta Olkusza, od dnia 4 września znajdowała się w odwrocie w kierunku na Miechów, Pińczów, Stopnicę. 10 września 1939r. dywizja została rozbita pod Rytwianami przez niemiecką 5 Dywizję Pancerną, Zawarczyński na szczęście uniknął niemieckiej niewoli. Podczas okupacji przybył do Kazimierzy Wielkiej.

     Pod koniec 1939 roku nawiązał kontakt z kpt. Łukaszem Grzywaczem-Świtalskim ps. ps. Ryszard; Mikołaj w Miechowie i na jego polecenie organizuje ZWZ (Związek Walki Zbrojnej) na terenie powiatu pińczowskiego. Od lutego 1940 roku objął stanowisko komendanta Obwodu ZWZ Pińczów (w Inspektoracie Rejonowym ZWZ Miechów). Przy współpracy z miejscowymi konspiratorami tworzy sztab Obwodu ZWZ Pińczów oraz strukturę terenową organizacji. Sztab mieścił się w mieszkaniu Stanisława (ps. Rój) i Eugenii Sowów (ps. Stacha) w Kazimierzy Wielkiej, tam też Sewer mieszkał.

     Obwodem kierował do sierpnia 1944 roku, z krótką przerwą. w 1943 kiedy na krótko był zawieszony w czynnościach. W sierpniu 1944 roku zostaje dowódcą 120 Pułku Piechoty AK Ziemi Pińczowskiej (kryptonim "Kawiarnia") w ramach 106 Dywizji Piechoty AK.

     W dniach 26 i 27 lipca 1944 roku zostały na obszarze Obwodu Pińczów "Perz" zlikwidowane przez żołnierzy AK/Bch wszystkie posterunki policji i Stutzpunkty niemieckiej żandarmerii. W odwecie za partyzanckie działania już 26 lipca 1944 r wyruszyły z Krakowa i Miechowa na teren Obwodu "Perz" niemieckie ekspedycje karne. Aby nie dopuścić do pacyfikacji i mordowania bezbronnych ludzi kpt. Zawarczyński skierował do walki zbrojnej z oddziałami specjalnymi żandarmerii niemieckiej w Jaksicach koło Koszyc i w Sielcu koło Skalbmierza oddziały "Dominiki" oraz II i IV batalion 120 pp. Mimo przewagi liczebnej i w uzbrojeniu oddziałów niemieckich partyzanci AK odnieśli zwycięstwo, zadając najeźcy ciężkie straty w ludziach i sprzęcie oraz zmuszając ich do odwrotu. W dniu 27 lipca 1944 r. za aprobatą kpt."Sewera" został rozbrojony i wzięty do niewoli przez żołnierzy kompani "Kasztan" pluton ukraińskich żołdaków w Kazimierzy Wielkiej, po czym ulokował swój sztab w wilii Lakon, w której mieścił się Landkomisariat.

     Dowodzi w wielu ważnych potyczkach Rzeczpospolitej Partyzanckiej m.in. w bitwie o Skalbmierz, bitwie pod Jaksicami. 10 sierpnia po długiej odprawie w lasach Stradowskich, ze względu na zbyt dużą przewagę Niemców wydaje rozkaz demobilizacji oddziałów dyspozycyjnych 120 pp. AK, powrotu do swoich miejsc postoju konspiracyjnych, wypłaca żołnierzom żołd.

11 listopada 1944 roku zostaje awansowany na stopień majora. Po rozwiązaniu 19 stycznia 1945 roku Armii Krajowej ukrywa się i nawiązuje kontakt z Zrzeszeniem WiN (Zrzeszenie Wolność i Niezawisłość).

Najprawdopodobniej w 1946 roku przedostał się "na Zachód". Był Kawalerem Srebrnego Krzyża Wojennego Orderu Virtuti Militari. Zmarł 16 stycznia 1959 roku w Opolu i tam został pochowany.

Za działalność konspiracyjną i bojową został awansowany do stopnia podpułkownika oraz uhonorowany Srebrnym Krzyżem Orderu Wojennego Virtuti Militari, Krzyżem Walecznych i Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami.

opracowanie: Andrzej Solarz   


ŹRÓDŁA, BIBLIOGRAFIA:
  1. Bolesław Michał Nieczuja-Ostrowski; Rzeczpospolita Partyzancka; Instytut Wydawniczy PAX; Warszawa 1991
  2. Stanisław M. Przybyszewski; Rzeczpospolita Partyzancka Lipiec - Sierpień 1944; Wydawnictwo "Nowa Nidzica"; Kazimierza Wielka 2004
  3. Bolesław Michał Nieczuja-Ostrowski; Inspektorat AK "Maria" w walce. tom II część I; Elbląg 2001
  4. Bolesław Michał Nieczuja-Ostrowski; Inspektorat AK "Maria" w walce. tom II część II; Elbląg 2007
  5. zbiory IKP

  6. muzeum-ak.pl
  7. genealogia.okiem.pl
  8. officersdatabase.appspot.com
  9. dws-xip.pl
  10. stankiewicze.com



idź do góry powrót


 warto pomyśleć?  
Raj nie jest z tego świata, ale są na nim jego fragmenty.
(Anonim)
grudzień  18  wtorek
grudzień  19  środa
grudzień  20  czwartek
grudzień  21  piątek
DŁUGOTERMINOWE:


PRZYJACIELE  Internetowego Kuriera Proszowskiego
strona redakcyjna
regulamin serwisu
zespół IKP
dziennikarstwo obywatelskie
legitymacje prasowe
wiadomości redakcyjne
logotypy
patronat medialny
archiwum
reklama w IKP
hierarchia
parametry
miejsce prezentacji
ceny
przyjaciele
copyright © 2016-... Internetowy Kurier Proszowski; 2001-2016 Internetowy Kurier Proszowicki
Nr rejestru prasowego 47/01; Sąd Okręgowy w Krakowie 28 maja 2001
Nr rejestru prasowego 253/16; Sąd Okręgowy w Krakowie 22 listopada 2016

KONTAKT Z REDAKCJĄ
KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ         KONTAKT Z REDAKCJĄ